بازار کار، یکی از نخستین بخشهایی است که آثار بحرانهای اقتصادی، اجتماعی و امنیتی را با شدت بیشتری تجربه میکند. گزارش جدید مرکز پژوهشهای اتاق ایران با عنوان «ارزیابی بازار کار ایران در پسا بحرانها (جنگ رمضان)» تلاش کرده است تصویری مستند از پیامدهای شوکهای متوالی سال ۱۴۰۴ بر وضعیت اشتغال، بنگاههای اقتصادی و معیشت خانوارها ارائه دهد.
این گزارش نشان میدهد اقتصاد ایران پیش از وقوع بحرانهای اخیر نیز با چالشهایی همچون تورم مزمن، رشد اقتصادی شکننده، کاهش درآمد سرانه و افزایش فقر مطلق مواجه بوده است. در چنین شرایطی، همزمانی جنگ ۱۲ روزه، بحران اجتماعی دیماه و جنگ رمضان، فشار مضاعفی بر بازار کار وارد کرده و موجب کاهش قابل توجه اشتغال، افت تعداد بیمهشدگان تأمین اجتماعی، افزایش جمعیت غیرفعال و تضعیف بنگاههای کوچک و متوسط شده است.
در این پژوهش، علاوه بر تحلیل روند شاخصهای کلیدی بازار کار، کانالهای اثرگذاری بحرانها بر اشتغال، از جمله اختلال در زیرساختهای دیجیتال، افزایش نااطمینانی، رشد هزینههای تولید، کاهش سرمایهگذاری و افت انگیزه استخدام، بررسی شده است. همچنین با ارائه یک الگوی چندلایه، چارچوبی برای حمایت هدفمند از نیروی کار و بنگاههای اقتصادی در شرایط بحران پیشنهاد میشود؛ رویکردی که حفظ اشتغال موجود را بر جبران خسارتهای پس از بیکاری مقدم میداند.
این گزارش میتواند برای سیاستگذاران، فعالان اقتصادی، پژوهشگران و تصمیمگیران حوزه بازار کار، تصویری روشن از ابعاد بحران و الزامات بازسازی اشتغال در اقتصاد ایران ارائه کند.