در کشورهای پیشرفته که اقتصاد خصوصی دارند، اداره اقتصاد بر عهده مردم است و هزینه ارائه خدمات عمومی از محل مالیاتهای مردمی تامین میشود. بنابراین اگر دولت نظام جامع مالیاتی کارآمدی داشته باشد به شکل عادلانهای برحسب فعالیتهای عمومی که انجام میدهد مالیات دریافت میکند. در مقابل مردم هم با رضایت خاطر این مالیات را میپردازند چرا که میدانند پولی که بابت مالیات به دولت میدهند برای رفاه آنها صرف خواهد شد .
بنابراین هر قدر اقتصاد شفاف باشد و مردم در اداره امور آن نقش بیشتر داشته باشند به همان میزان دریافت مالیات کار آسانتری خواهد بود و هرچقدر اقتصادی شفاف نباشد و گستره اقتصاد زیرزمینی در آن وسیع باشد قطعاً دولت در اخذ مالیات با مشکل مواجه میشود. طبیعی است که در کشورهایی که اقتصاد شفاف دارند، پرداخت مالیات به راحتی انجام میگیرد و وابستگی نیازمند تمهیداتی است که ضمن جلوگیری از فرار مالیاتی «عدالت» بودجه به مالیات هم بیشتر است. نظام مالیاتی برای تحقق بستر مناسبی را برای شفاف کردن مبادلات اقتصادی در بخشهای گوناگون فراهم نموده و از این طریق سهم مالیات از درآمدهای دولت افزایش یابد. کارشناسان بر این باورند اتکای بودجه کشور به درآمدهای مالیاتی باعث میشود بودجه از تکانه های نفتی در امان بماند. با این حال در مسیر تحقق درآمدهای مالیاتی دولت مشکلاتی وجود دارد که باعث انتقاد و گلایه فعالان بخش خصوصی است؛ از جمله این مشکلات میتوان به عدم اجرای قوانین مرتبط با مالیات یا اجرای ناقص و نادرست این بخش از قوانین اشاره کرد.